Een natuurpositieve economie is een complex begrip. Daarom wil GoNP! dit verder uitwerken. De rol van Voedsel Anders is de stem van agro-ecologie vertegenwoordigen, en aantonen hoe landbouw wel met natuur verzoend kan worden. Het GoNP! project is in de eerste plaats een wetenschappelijk onderzoeksproject. Maar de sterkte van het project bestaat er in dat onderzoekers samenwerken met mensen uit de praktijk.
Over GoNaturePositive!
Met 20 partners uit verschillende Europese landen, buigt GoNP! zich over vragen als: Hoe kan biodiversiteitsherstel centraal staan in onze economie? Wat is een natuurpositieve economie? Hoe kunnen bedrijven toewerken naar meer biodiversiteit?
Het onderzoek wordt geleid door het Ierse Trinity College Dublin en Voedsel Anders is een van de partners. Er wordt gewerkt rond vijf economische sectoren: (agro-ecologische) landbouw, (regeneratieve) mariene- en aquacultuur, (groene) bouwondernemingen, (koolstofneutrale) bosbouw, en (duurzaam) toerisme. Naast Voedsel Anders is ook het Vlaamse INBO (Instituut voor Natuur- en Bosonderzoek) projectpartner.
Hoe kan landbouw toewerken naar meer biodiversiteit?
Voor Voedsel Anders is het antwoord klaar en duidelijk: via agro-ecologie! Agro-ecologische landbouw ondersteunt biodiversiteit bewust, als deel van het landbouwsysteem. Zonder bestuivers geen vruchten, zonder bodemleven geen groei, zonder insecten veel te veel plagen, en zonder gevarieerde zaden en authentieke rassen geen veerkrachtig en aangepast landbouwsysteem.
Agro-ecologie biedt daarnaast ook een economisch antwoord, want het zorgt ervoor dat boeren autonomer in hun schoenen staan, een eerlijk loon krijgen en hun boerenbedrijf succesvol kunnen runnen, met biodiversiteit als onderdeel van de bedrijfsvoering.
Agro-ecologie en natuurpositieve economie: een gedeelde verantwoordelijkheid
De natuurpositieve economie focust dan ook niet alleen op biodiversiteit. Het zoekt een model dat tegelijk de natuur mee herstelt, én ook de minimale sociale behoeftes invult, zoals een eerlijk inkomen en toegang tot gezond voedsel voor iedereen. Zo streven we naar een sociaal rechtvaardig voedselsysteem, voor boeren, boerinnen en alle burgers.
In dit project ondervinden we dat die toekomst slechts mogelijk wordt dankzij een ander economisch systeem.
Zo moeten we bv. àlle kosten van voedselproductie in rekening brengen, zoals de kosten die gepaard gaan met biodiversiteitsverlies of droogte, en de kosten van de extra gezondheidszorg voor slecht gevoede mensen, hitteslachtoffers, of zieken door pesticidengebruik. Anderzijds moeten we de voordelen van agro-ecologische landbouw anders waarderen. Wanneer je naast de financiële waarde ook de waarde van een gezond leefmilieu en klimatologisch weerbare landbouwbedrijven meerekent, worden agro-ecologische bedrijven plots veel waardevoller en toekomstbestendiger.
Biodiversiteit integreren op een landbouwbedrijf is bijgevolg niet enkel de verantwoordelijkheid is van de boer of boerin. Die verantwoordelijkheid moeten overheden, burgers, onderzoekers, bankiers, investeerders, verzekeraars, leerkrachten, en industriëlen samen dragen.
Roadmap richting een agro-ecologisch Vlaanderen
In het najaar van 2025 werkte Voedsel Anders vooral aan een roadmap: welke stappen zijn nodig (op vlak van beleid en regelgeving, financiën en investeringen, technologie en sociale beweging) voor een agro-ecologisch Vlaanderen? Hoe zorgen we er allemaal samen voor dat boeren een eerlijk loon kunnen behouden terwijl ze zorgdragen voor ons landschap, en dat iedereen toegang heeft tot gezonde voeding? Voor deze oefening brachten we burgers én actoren uit alle bovengenoemde sectoren samen.
Verschillende cocreatieve workshops leiden alvast naar deze toekomstvisie op onze landbouw: goed voedsel voor iedereen (healthy, tasty, fair & organic) – en dat via lokaal verankerde landbouw, leefbaar voor autonome boeren en boerinnen.
De roadmap oefening leverde ons ook enkele concrete werkpaden op:
- Inzetten op een systeemgericht onderwijs
- Een volwaardige kostenberekening van ons landbouwsysteem
- Het uitbouwen van regionale voedselnetwerken
Wij zijn benieuwd:
Hoe draag jij bij aan die toekomstvisie? Of wil je deze visie mee in de praktijk zetten (als burger, bedrijf, organisatie, …)? Neem zeker contact op!
Meer weten over de achtergrond en de start van dit project, neem een kijkje op deze pagina.
Vragen? Ideeën? Contacteer projectverantwoordelijke Douwe
